अपरांत हॉस्पिटल – डॉ.श्रीश भास्करवार (ऑर्थोपेदिक व जॉईंट रिप्लेसमेंट सर्जन )

*डॉ. श्रीश भास्करवार*
(ऑर्थोपेडिक व जॉइंट रिप्लेसमेंट सर्जन)

***कार्पल टनेल सिंड्रोम (Carpal Tunnel Syndrome) –*

🧠 कार्पल टनेल सिंड्रोम म्हणजे काय?

कार्पल टनेल सिंड्रोम हा हाताच्या मनगटात होणारा एक **नर्व (मज्जातंतू) संबंधित विकार** आहे. मनगटात एक अरुंद मार्ग असतो, ज्याला **कार्पल टनेल** म्हणतात. या टनेलमधून जाणारा **मिडियन नर्व (Median Nerve)** दाबला गेला की ही समस्या होते.

⚙️ *कारणे (Causes)*

कार्पल टनेल सिंड्रोम होण्याची प्रमुख कारणे:

* सतत एकाच प्रकारचे हाताचे काम (जसे टायपिंग, मोबाइल वापर)
* मनगटावर जास्त ताण येणे
* मधुमेह (Diabetes)
* थायरॉईड समस्या
* स्थूलता (Obesity)
* गर्भावस्था (Pregnancy) – सूज येण्यामुळे
* इजा (Injury) किंवा फ्रॅक्चर

⚠️ *लक्षणे (Symptoms)*

* बोटांमध्ये (विशेषतः अंगठा, तर्जनी, मधले बोट) सुन्नपणा (Numbness)
* झिणझिण्या (Tingling)
* हातात कमजोरी
* वस्तू पकडताना अडचण
* रात्री झोपेत त्रास वाढणे
* कधी कधी हातात वेदना खांद्यापर्यंत जाणे

🔬 निदान (Diagnosis)

*डॉक्टर खालील तपासण्या करू शकतात:*

* शारीरिक तपासणी (Physical exam)
* Nerve conduction study (NCS) – नर्व किती वेगाने सिग्नल पाठवते ते तपासतात
* Electromyography (EMG)
* *Ultrasound किंवा MRI (काही वेळा)

💊 *उपचार (Treatment)*

1. घरगुती व साधे उपाय

* मनगटाला विश्रांती देणे
* Wrist splint वापरणे (विशेषतः रात्री)
* थंड/गरम पाण्याची पट्टी
* हाताचे व्यायाम

*2. औषधे*
* वेदनाशामक (Painkillers)
* स्टेरॉइड इंजेक्शन (काही केसमध्ये)

*3. शस्त्रक्रिया (Surgery)*

जर समस्या खूप वाढली असेल तर:
Carpal Tunnel Release Surgery केली जाते.
यात टनेलमधील दाब कमी केला जातो.

🏃‍♂️ व्यायाम (Exercises)

* मनगट स्ट्रेचिंग
* बोटे उघडणे-बंद करणे
* हलके रोटेशन व्यायाम

🛡️ प्रतिबंध (Prevention)

* काम करताना योग्य पोझिशन ठेवणे
* दर 30–40 मिनिटांनी ब्रेक घेणे
* कीबोर्ड/माऊस योग्य उंचीवर ठेवणे
* मोबाइलचा वापर मर्यादित ठेवणे

⚡ गुंतागुंत (Complications)

उपचार न केल्यास:

* कायमस्वरूपी नर्व डॅमेज
* हाताची ताकद कमी होणे
* बोटांची हालचाल कमी होणे

📌 महत्वाचे मुद्दे

* सुरुवातीला लक्षणे सौम्य असतात पण दुर्लक्ष केल्यास वाढतात.
* लवकर उपचार घेतल्यास पूर्ण बरे होऊ शकते.
* नियमित व्यायाम आणि योग्य जीवनशैली महत्त्वाची

*डॉ. श्रीश भास्करवार*
(ऑर्थोपेडिक व जॉइंट रिप्लेसमेंट सर्जन)
🕙 सकाळी १०:०० ते दुपारी २:००
🌇 संध्याकाळी ५:०० ते ८:००

🏥 *अपरांत मल्टीस्पेशालिटी हॉस्पिटल, चिपळूण*
📞 अपॉइंटमेंटसाठी संपर्क:
📱 ७९९८८९८९८९ / ७९९८७३७३७३
☎ (०२३५५) २५४२५४ / २५४३४

🌿 “आरोग्याची सर्व सेवा – एकाच छताखाली!”

**आपल्या आरोग्याची काळजी घ्या — वेदना दुर्लक्षित करू नका!**